Akademisyen Ferda Tonyalı Yazdı

Türkiye son yıllarda yalnızca üretim hacmiyle değil, marka değeri oluşturma kapasitesiyle de dikkat çeken bir kozmetik ülkesi haline gelmiştir. Küresel pazarda artan doğal içerik talebi, helal sertifikalı ürünlere yönelim ve “temiz içerik” hassasiyeti; yerel kozmetik markalarına yeni bir ihracat alanı açmıştır.

Bugün Türkiye menşeli kozmetik ürünleri; Orta Doğu’dan Avrupa’ya, Kuzey Afrika’dan Balkanlar’a kadar geniş bir coğrafyada raf bulmaktadır. Özellikle saç bakım ürünleri, cilt bakım serumları, dermokozmetik segment ve geleneksel içeriklere dayalı sabun–bitkisel bakım kategorileri ihracatın lokomotif alanları arasında yer almaktadır.

Yerelden Küresele Geçiş

Yerel markaların ihracattaki payının artmasının üç temel nedeni bulunmaktadır:
1. Üretim esnekliği ve maliyet avantajı: Türkiye’deki üretim tesisleri hızlı formül değişimi ve düşük parti üretimi konusunda rekabetçidir.
2. Coğrafi konum: Avrupa, Orta Doğu ve Orta Asya’ya kısa lojistik süreleri markalara avantaj sağlar.
3. Doğal içerik algısı: Zeytinyağı, gül, defne, çörek otu gibi Anadolu kökenli hammaddeler küresel pazarda güçlü bir hikâye sunar.

Özellikle butik üretim yapan yerel markalar, büyük global markalarla fiyat rekabetine girmek yerine niş pazarlarda konumlanarak sürdürülebilir bir ihracat modeli geliştirmektedir.

Markalaşma ve Akademik Perspektif

Ancak ihracatta kalıcılık yalnızca üretimle sağlanamaz. Akademik literatür ve saha gözlemleri gösteriyor ki; yerel kozmetik markalarının asıl sınavı, regülasyon uyumu ve marka güveni konusundadır. Avrupa Birliği kozmetik mevzuatı, içerik şeffaflığı ve klinik test süreçleri ciddi hazırlık gerektirir.

Bu noktada üniversite–sanayi iş birliği kritik önemdedir. Formül güvenliği, dermatolojik testler, ürün dosyalama süreçleri ve uluslararası sertifikasyon; markaların global raf ömrünü belirleyen unsurlardır.

İhracatta Yeni Eşik: Katma Değer

Ham ürün ya da fason üretim yerine, kendi markasıyla ihracat yapan yerel firmaların sayısı artmaktadır. Bu dönüşüm yalnızca ekonomik değil, stratejik bir kazanımdır. Çünkü katma değerli ihracat; ülke imajını da beraberinde taşır.

Önümüzdeki dönemde dijital pazarlama, e-ihracat ve mikro influencer stratejileri; yerel kozmetik markalarının küresel büyümesinde belirleyici olacaktır. Özellikle Körfez ülkeleri ve Türk Cumhuriyetleri, kültürel yakınlık nedeniyle önemli potansiyel taşımaktadır.

Sonuç

Yerel kozmetik markalarının ihracattaki payı her geçen yıl artmakta; Türkiye, üretim gücünü marka gücüne dönüştürme sürecine girmektedir.

Bu sürecin sürdürülebilirliği; bilimsel altyapı, regülasyon uyumu ve güçlü marka iletişimi ile mümkündür.

Yerel üretim artık yalnızca iç pazar için değil, küresel vitrin için yapılmaktadır. Ve bu dönüşüm, Türkiye’nin ekonomik ve marka değerine uzun vadeli katkı sunma potansiyeli taşımaktadır.

— Akademisyen Ferda Tonyalı