Televizyon başında geçirilen o sıcak aile akşamları artık çok geride kaldı. Bir zamanlar 60-70 dakikayı geçmeyen, özlenen bölümleri dört gözle beklenen diziler, bugün ortalama 140 dakikaya dayandı. Eski dizilerin tadı bir başka mıydı, yoksa biz mi yorulduk bilemiyorum. Ama bildiğim bir şey var: Bugünün izleyicisi artık “yük” değil “keyif” almak istiyor. Ve bu yükün adı: bitmeyen dizi süreleri.

???? Eski dizilerin bir bölümü, bugünün iki dizisine bedel değil miydi? Arka Sokaklar, Yaprak Dökümü, Avrupa Yakası gibi hem kaliteli hem de ortalama 70-80 dakikalık bölümleriyle izleyenleri ekrana kilitliyordu. Şimdi ise aynı platformlarda 2 saatlik bölümler, bir önceki bölümün özeti, reklamıyla beraber 3 saatlik bir maratona dönüşmüş durumda.

Peki ne oldu da dizi süreleri uzadı? Yanıt basit: Reklam gelirleri. TV kanalları, dizi sürelerini reklam molalarına göre şekillendirdi. E ama izleyicinin de bir sabrı var değil mi? İşte bu yüzden insanlar, dijitale yöneldi. Çünkü Netflix, BluTV, Gain gibi dijital platformlar, 30-50 dakikalık bölümleriyle nefes aldırıyor. Artık izleyici “kısa ama öz” olanı tercih ediyor.

???? Fakat burada da bir sorun var. Geleneksel diziler her ne kadar süresini abartsa da, dijital dizilerde ise müstehcen sahnelerin dozu artmış durumda. Eskiden ailecek izlenen dizilerin yerini, yanında çocuğunuz varken açamayacağınız sahneler dolduruyor. “Ailece izlenecek dizi kaldı mı?” sorusu hiç olmadığı kadar haklı.

Şöyle düşünelim: Kim bir zamanlar “Bizimkiler”i, “Perihan Abla”yı ya da “Süper Baba”yı izlediği o güvenli hissi bu dizilerde bulabiliyor? Artık dijital platformlarda her şey serbest. Erotik sahneler, küfürlü diyaloglar, sınırsız şiddet… Bu ne kadar sanat, ne kadar teşhir? Tartışılır.

???? Ayrıca şiddet meselesi… Televizyon dizilerinde tabanca sesinin, kurşunların, mafya hesaplaşmalarının eksik olmadığı bir dönemden geçiyoruz. Silahların ekranlardan taşarak gençlerin ruhuna işlediği aşikâr. “Kurtlar Vadisi” ile başlayan bu popüler kültür öğesi, “Çukur”, “Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz”, “Üç Kuruş” gibi yapımlarla gençlerin “kabadayı”, “mafya” özentisi haline geldi.

Çocukların dahi “Silah sesi efekti”yle oyun oynadığı bir kültürün içindeyiz. Çünkü ekran sürekli bunu pompalıyor. Şiddetin sıradanlaştırılması, gençleri daha saldırgan hale getiriyor. Elbette dizi tamamen suçlu değil ama etkisi açık. Toplum ekranla şekilleniyor. Diziler de toplumun aynasıysa, bu aynada ne gördüğümüz çok önemli değil mi?

???? Özetle dostlar,

Uzayan dizi süreleri izleyiciyi kaçırıyor,

Kaçan izleyici dijitale sığınıyor,

Dijital içerik ise mahremiyet ve sınır problemiyle karşı karşıya kalıyor,

Şiddet ve müstehcenlik, izleyicinin ruhuna sızıyor.
Ne televizyonda huzur kaldı, ne dijitalde sükunet… Biz kaliteli, ailecek izlenebilir, akıcı ve kısa dizilerin özlemiyle kavrulurken, sektör reklam ve reyting rekabetinde boğulmuş durumda.

Çözüm ne mi? Belki de şu soruyu yeniden sormak: “Biz diziyi izliyoruz, yoksa dizi mi bizi izliyor?”

Belki de yeniden başlamalıyız. Eski usul, özlem dolu dizilere…